Hoe lees je een supplementenlabel?

De samenstellingstabel: hoeveel zit er eigenlijk in?

Het belangrijkste onderdeel van elk supplementlabel is de tabel met de hoeveelheid werkzame stoffen per portie. Die portie kan één capsule zijn, maar ook twee tabletten of een maatschepje poeder.

Naast de hoeveelheid zie je vaak een percentage: de RI, ofwel Referentie-inname. Dit is de Europees vastgestelde dagelijkse hoeveelheid die als referentiepunt dient voor gezonde volwassenen. Een RI van 100% betekent dat één portie de volledige referentiewaarde dekt. Een RI van 500% klinkt alarmerend, maar bij wateroplosbare vitamines (zoals Vitamine C en de B-vitamines) verlaat het overschot het lichaam eenvoudig via de urine.

De ingrediëntenlijst: meer dan alleen de werkzame stof

Onder of naast de samenstellingstabel vind je de volledige ingrediëntenlijst. Die begint met de werkzame bestanddelen, maar bevat ook de zogenoemde hulpstoffen: de stoffen die nodig zijn om het product zijn vorm te geven. Denk aan capsuleomhulsels, vulstoffen, bindmiddelen of antiklontermiddelen.

Veelvoorkomende hulpstoffen die je kunt tegenkomen zijn magnesiumstearaat (een antiklontermiddel), microkristallijne cellulose (een vulmiddel van plantaardige origine) en siliciumdioxide.

Een veelgebruikt capsuleomhulsel is HPMC (hydroxypropylmethylcellulose). Dit is een plantaardige stof die dient als alternatief voor gelatine. HPMC-capsules zijn geschikt voor veganisten en vegetariërs. Op het etiket staat dit vermeld als "plantaardige capsule", "HPMC" of "vegetarische capsule".

Hoe korter en herkenbaarder de ingrediëntenlijst, hoe minder toevoegingen het product bevat, al zegt dat op zichzelf niets over de kwaliteit van de werkzame stof.

De naam van de werkzame stof: welke vorm is het?

Dit is een van de meest informatieve en meest over het hoofd geziene onderdelen van een supplementlabel. De naam van een werkzame stof vertelt namelijk in welke chemische vorm de stof aanwezig is.

• Bij Magnesium zie je bijvoorbeeld: magnesiumoxide, magnesiumcitraat of magnesiumbisglycinaat.
• Bij Zink: zinkoxide, zinkcitraat of zinkbisglycinaat.
• Bij Vitamine B12: cyanocobalamine of methylcobalamine.

Elk van die vormen heeft een andere chemische structuur en dat is direct zichtbaar in de naam op het etiket.

Keurmerken en certificeringen

Op veel supplementen staan logo's van keurmerken of certificeringen. De meest voorkomende zijn:

• GMP (Good Manufacturing Practice): een internationaal productiestandaard die eisen stelt aan hygiëne, processen en kwaliteitscontrole in de fabriek.
• HACCP: een voedselveiligheidssysteem gericht op het voorkomen van verontreinigingen.
• ISO-certificering: een bredere kwaliteitsstandaard voor bedrijfsprocessen.
• Vegan- of vegetarisch keurmerk: een bevestiging dat capsuleomhulsel en ingrediënten vrij zijn van dierlijke stoffen.

Let op: een keurmerk zegt iets over het productieproces, niet over de keuze van de grondstof of de concentratie van de werkzame stof.

THT-datum en lotnummer

De 'tenminste houdbaar tot'-datum (THT) geeft aan tot wanneer de fabrikant de kwaliteit en sterkte van het product garandeert, mits het product correct is bewaard. Na die datum is het supplement niet per se onveilig, maar kan de concentratie van de werkzame stoffen zijn afgenomen.

Het lotnummer (meestal een kleine code op de bodem of zijkant van de verpakking) maakt het mogelijk om een product te traceren naar een specifieke productiebatch. Bij kwaliteitsmerken is dit een standaardgegeven en een teken van transparantie in de productieketen.

Etiketten lezen voor specifieke doelgroepen

• Veganisten — let op het omhulsel van capsules: gelatine is van dierlijke herkomst. Zoek naar 'plantaardige capsule', 'HPMC' of 'pullulan'. Controleer bij Vitamine D3 de herkomst, zoek naar lichen of korstmos voor plantaardige D3. Bij Omega-3: zoek naar algenolie als plantaardige EPA+DHA-bron.
• Mensen met allergieën — zoek op het etiket naar "glutenvrij", "lactosevrij" en "sojavrij" als deze voor jou relevant zijn. Hulpstoffen als lactose, maltodextrine en soja-lecithine komen regelmatig voor in supplementen.
• Sporters — zoek naar het NZVT-logo en controleer het batchnummer via de NZVT-database. Voor internationaal gebruik: Informed Sport is het enige buitenlandse keurmerk dat door de Nederlandse Dopingautoriteit wordt erkend. Lees deze pagina over Dopingvrij sporten: wat betekent het NZVT-keurmerk?

Samengevat

• Portiegrootte: per capsule of per dagdosering?
• RI-percentage: hoeveel procent van de referentie-inname dekt één portie?
• Naam van de werkzame stof: in welke chemische vorm is de stof aanwezig?
• Ingrediëntenlijst: welke hulpstoffen zijn toegevoegd?
• Keurmerken: welke onafhankelijke certificeringen zijn vermeld
• THT-datum en lotnummer: zijn ze aanwezig en traceerbaar?

Een supplementlabel lezen kost even wat oefening, maar als je eenmaal een beetje bekend bent met de onderdelen dan zie je al snel het verschil tussen producten.

Heb je een specifiek product uit ons assortiment waarbij je vragen hebt over de samenstelling? Onze gediplomeerde drogisten helpen je graag verder. Neem gerust contact op.